شەکرۆکەی ئینتەرنێت (Cookies)

شەکرۆکە چییە؟

شەکرۆکە (بە ئینگلیزی Cookies یان HTTP Cookies) پەڕگەیەکی زۆر سادەیە ماڵپەڕەکان بەکاریدەهێنن بۆ ئەوەی بزانن بەکارهێنەر پێشتر سەردانی ماڵپەڕەکەی کردووە یاخود نا، ئەگەر سەردانی کردبوو ئەوا بەپێی کەسەکە ماڵپەڕەکە خۆی ڕێکدەخاتەوە.

باسێک لە هێرشی دۆس – Denial-of-Service

باسێک لەسەر هێرشی دۆس

ئایا هەتا ئێستا هەستت کردووە کە ڕەنگە تۆ بەشێک بیت یا بەژداربیت لە کۆمەڵە تاوانێکی ئەلیکترۆنی کە لە جیهانی ئینتەرنێت-دا ڕوودەدا؟ هەتا ئێستا هەستت بەوە کردووە کە ڕەنگە هۆکارێکی بیت بۆ لەناوبردن،پەکخستن و تێکشکاندنی چەندان ماڵپەر و ڕایەڵە! یاخود بویتە بایەی زەرەری چەندان ملیۆن دۆلار لە کۆمپانیا بەناوبانگەکانی ئەلیکترۆنی لە جیهاندا؟ ڕەنگە باوەڕ نەکەی بەڵام رەنگە تۆش بەشداری ئەو تاوانانەبیت بەبێ ئاگاداری خۆت.

پێشکەوتووترین جۆری هێرشی هاک – Quantum Insert

کوانتەم ئینسێرت – Quantum Insert

لە ئێستادا تەکنەلۆژیا قووڵبۆتەوە لە ژیانماندا بە جۆرێک لە هەموو کارێکی ڕۆژانەماندا پێویستمان دەبێت، بۆیە هەم لەلایەن دەوڵەتەوە یاخود کەسان و گروپی بێلایەنەوە رۆژانە تەکنەلۆجیا دەکرێتە ئامانج هەتاکوو بتوانن زۆرترین کەس قۆرخ کەن و سیخوڕی بکەن کە ڕەنگە زۆربەمان لەم کێشەیەدا تێوەگلابین.
لە پاش هەڵهاتنی ئێدوارد سنۆدن (Edward Snowden) لە ئاژانسی پاراستنی میللی – ئەمریکا (NSA) هەستا بە بڵاوکردنەوەی چەند بەڵگەنامەیەک سەبارەت بە چالاکیەکانی ئەم ئاژانسە؛ لە ناو یەکێک لە بەڵگەنامەکاندا باس لە جۆریک تەکنیکی هاک دەکات کە ئەم ئاژانسە بەکاریانهێناوە بۆ چوونەناو کۆمپیوتەری خەڵکەوە کە ناو نراوە (QUANTUMINSERT).

زانستی ستێگنۆگرافی steganography چیە؟

زانستی ستێگنۆگرافی steganography چیە؟

باسی زانستێکی سەرسورهێنەری تر دەکەین کە لە جیهانی زانستی کۆمپیتەردا بەدی دەکرێت ئەویش زانستی شاردنەوەی زانیاریەکانە،ئامانجی پاراستنی زانیاریەکانە بەڵام گەر ئەوە دەپرسیت جیاوازی چیە لەگەڵ زانستی نهێنەپەرڵەکردن(cryptography) ئەوا لە نهێنەپەرڵەکردن هەوڵ دەدەین زانیاریەک بە شێوازێک دەسکاری بکەین کە تێگەیشتنی زۆر ئەستەم بێت واتە پارێزراو بێت لە دەستی خەڵکی بەڵام لە زانستی شاردنەوەی زانیاریەکان (stenography) زانیاریەکە هەڵدەگرێت لەناو جۆرە پەرگەیەک دەشێت هەر شتێک بێت بەجۆرێک کە کەسێک هیچ گومانێک لەو پەرگەیە نەکات کە زانیاریەکەی تێدایە.

واژوی پەڕگە پاشەکەوتبوەکان (Checksum)

واژوی پەڕگە پاشەکەوتبوەکان

جۆرەکانی بیرگە و شێوازی پاشەکەوتکردنی پەڕگەکان

لە زانستی کۆمپیوتەردا چەند چەند جۆرە بیرگەیەک هەیە کە تێیدا پەڕگە کاتی و هەمیشەییەکانی تێدا هەڵدەگیرێت کە دەکرێن بە دوو بەشەوە یەکەمیان کە بیرگە سەرەکیەکانن دوو جۆریان هەیە یەکەمیان بیرگە بە ڕێتێبەریی ھەڕەمەکییەوە (Random-Access Memory) کە چەشنێک کۆگەی دراوەی کۆمپیوتەرە کە ئەیەڵێ دراوە لە کامە شوێنی ھەڕەمەکیدا کۆگە کرابێ، ڕاستەوخۆ ڕێ ببرێتە ئەوێ و دەست پێی بگا. پێچەوانەی ئەمە، چەشنەکانی تری کۆگەی دراوە وەکوو دیسکی سەخت، سی دی، دی ڤی دی و نەواری مەگنەتیک، لەبەر بێدەرەتانییەکانی داڕشتنی میکانیکی، تەنیا ئەوەیان بۆ ئەکرێ کە بە ڕیز و یەک لەدوای یەک درواەکان بخوێننەوە یان بیاننووسنەوە. ئەمەش ئەبێتە ھۆی ئەوە کە کاتی پێویست بۆ ڕێبردن بە شوێنی دراوەیەکی ڕەچاوکراو بەزۆری بەسترابێ بە شوێنە فیزیکییەکەیەوە.

سەرەتایەک بۆ نهێنەپەڕلە – بەشی دووەم –

کورتە باسێکی زیاتر لەسەر نهێنەپەڕلە

نهێنەپەرڵە هەروەکو لە جارەکەی پێشوو ئاماژەمان پێدا کە بریتیە لە زانستێک یاخود ڕێگایە کە دەبێتە هۆی پاراستنی زیانیار و پەرگەکانمان و هەروەها چۆنیەتی ئاڵوگۆڕ کردنی زانیاریەکان لە نێوان دوو کەسدا .. بۆ خوێندنی زیاتر تکایە کرتە لەسەر ئەم بەستەرە بکە ( سەرەتایەک بۆ نهێنەپەڕلە – بەشی یەکەم – ).